Αχαϊκές Ιατρικές Ημέρες 2020: HOT SPOTS στη Γαστρεντερολογία και Ηπατολογία σωστή διατροφή: Πώς συνδέονται με τη στυτική δυσλειτουργία

Το πεπτικό σύστημα δεν επηρεάζει μόνο την πέψη. Επηρεάζει την ενέργεια, το βάρος, τη φλεγμονή, την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών, την ψυχική διάθεση και, έμμεσα αλλά ουσιαστικά, τη σεξουαλική λειτουργία. Γι’ αυτό οι παθήσεις του στομάχου, του εντέρου, του ήπατος και της χολής δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως «απλές ενοχλήσεις».

Η γαστρεντερολογία ασχολείται με προβλήματα που είναι πολύ συχνά στην καθημερινή πράξη: γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, ευερέθιστο έντερο, δυσκοιλιότητα, λιπώδες ήπαρ, φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου, χολολιθίαση και πεπτικό έλκος. Πολλά από αυτά σχετίζονται με τις διατροφικές συνήθειες, το σωματικό βάρος, το αλκοόλ, το κάπνισμα, το στρες και την καθιστική ζωή.

Υπάρχει και ένα θέμα που συχνά μένει εκτός συζήτησης: η σχέση των πεπτικών παθήσεων με τη στυτική δυσλειτουργία. Η σύνδεση δεν είναι πάντα άμεση, αλλά μπορεί να περνά μέσα από κοινούς μηχανισμούς, όπως η χρόνια φλεγμονή, η παχυσαρκία, ο σακχαρώδης διαβήτης, οι αγγειακές βλάβες, οι ορμονικές διαταραχές και η ψυχολογική επιβάρυνση.

Το άρθρο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά την εξέταση από γαστρεντερολόγο, ουρολόγο, ανδρολόγο ή άλλο επαγγελματία υγείας.

Η πρόληψη ξεκινά συχνά από το καθημερινό πιάτο.

Οι συχνότερες παθήσεις του πεπτικού συστήματος

Οι πεπτικές παθήσεις έχουν διαφορετική βαρύτητα. Άλλες είναι λειτουργικές, δηλαδή δεν προκαλούν εμφανή βλάβη στις εξετάσεις αλλά επηρεάζουν έντονα την ποιότητα ζωής. Άλλες είναι οργανικές και χρειάζονται στενή παρακολούθηση ή θεραπεία.

Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση

Η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση εμφανίζεται όταν γαστρικό περιεχόμενο επιστρέφει προς τον οισοφάγο. Συχνά προκαλεί καούρα, ξινίλες, βήχα, βραχνάδα ή αίσθημα κόμπου στον λαιμό.

Παράγοντες που την επιβαρύνουν είναι:

• μεγάλα και λιπαρά γεύματα

• βραδινό φαγητό λίγο πριν τον ύπνο

• αυξημένο βάρος

• κάπνισμα

• αλκοόλ

• υπερβολικός καφές

• στενά ρούχα στην κοιλιά

  
  

Η απώλεια βάρους, τα μικρότερα γεύματα και η αποφυγή κατάκλισης μετά το φαγητό βοηθούν συχνά. Αν τα συμπτώματα είναι συχνά ή έντονα, χρειάζεται ιατρική εκτίμηση.

Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου

Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου συνδέεται με κοιλιακό πόνο, φούσκωμα, διάρροια, δυσκοιλιότητα ή εναλλαγές των κενώσεων. Δεν είναι «φανταστική» πάθηση. Το έντερο έχει νευρικό σύστημα, αντιδρά στο στρες και επηρεάζεται από τη διατροφή.

Σε αρκετά άτομα, συμπτώματα προκαλούν συγκεκριμένες τροφές, όπως όσπρια, γαλακτοκομικά, κρεμμύδι, σκόρδο, σιτάρι ή γλυκαντικά. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να αποκλειστούν τυφλά μεγάλες ομάδες τροφών. Η σωστή προσέγγιση γίνεται εξατομικευμένα, ιδανικά με γιατρό και διαιτολόγο.

Δυσκοιλιότητα και αιμορροΐδες

Η δυσκοιλιότητα είναι συχνή, ειδικά όταν η διατροφή είναι χαμηλή σε φυτικές ίνες και υγρά. Μπορεί να συνδέεται με καθιστική ζωή, φάρμακα, ορμονικές διαταραχές ή νευρολογικά προβλήματα.

Η χρόνια δυσκοιλιότητα αυξάνει την πίεση στην περιοχή του πρωκτού και μπορεί να επιδεινώσει αιμορροΐδες ή ραγάδες. Οι ίνες, το νερό και η κίνηση είναι βασικά μέτρα πρόληψης, αλλά η απότομη αύξηση φυτικών ινών μπορεί να προκαλέσει φούσκωμα. Η αλλαγή πρέπει να γίνεται σταδιακά.

Λιπώδες ήπαρ

Το λιπώδες ήπαρ είναι πολύ συχνό και συνδέεται στενά με την παχυσαρκία, την αντίσταση στην ινσουλίνη, τον διαβήτη τύπου 2, τα αυξημένα τριγλυκερίδια και την καθιστική ζωή. Πολλές φορές δεν προκαλεί συμπτώματα και εντοπίζεται τυχαία σε υπερηχογράφημα ή αιματολογικές εξετάσεις.

Η μείωση βάρους, η τακτική άσκηση, η μεσογειακή διατροφή και ο περιορισμός αλκοόλ και ζάχαρης μπορούν να βελτιώσουν την εικόνα. Το λιπώδες ήπαρ δεν είναι αθώο όταν εξελίσσεται, γι’ αυτό χρειάζεται παρακολούθηση.

Πεπτικό έλκος και λοίμωξη από ελικοβακτηρίδιο

Το πεπτικό έλκος μπορεί να εμφανιστεί στο στομάχι ή στο δωδεκαδάκτυλο. Συχνές αιτίες είναι το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και η χρήση αντιφλεγμονωδών φαρμάκων. Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν πόνο στο πάνω μέρος της κοιλιάς, ναυτία, φούσκωμα ή δυσπεψία.

Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία. Αν υπάρχει ελικοβακτηρίδιο, συνήθως χρειάζεται ειδικό σχήμα εκρίζωσης. Δεν αρκεί μόνο η αλλαγή διατροφής.

Τα επίμονα συμπτώματα χρειάζονται αξιολόγηση και όχι απλή υπομονή.

Η σωστή διατροφή μειώνει τον κίνδυνο και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων

Η διατροφή δεν θεραπεύει κάθε πεπτική πάθηση, αλλά αποτελεί κεντρικό εργαλείο πρόληψης και υποστήριξης. Η ελληνική εκδοχή της μεσογειακής διατροφής είναι ιδιαίτερα χρήσιμη, επειδή βασίζεται σε απλά τρόφιμα: λαχανικά, όσπρια, φρούτα, ψάρια, ελαιόλαδο, δημητριακά ολικής άλεσης, ξηρούς καρπούς και μέτρια κατανάλωση γαλακτοκομικών.

Για την υγεία του πεπτικού, έχουν αξία οι εξής αρχές:

• Περισσότερες φυτικές ίνες

  Προέρχονται από λαχανικά, φρούτα, όσπρια, βρώμη, κριθάρι, σπόρους και προϊόντα ολικής άλεσης. Βοηθούν την κινητικότητα του εντέρου και θρέφουν το εντερικό μικροβίωμα.

  
  

• Επαρκής ενυδάτωση

  Το νερό βοηθά ειδικά όταν αυξάνονται οι φυτικές ίνες. Χωρίς αρκετά υγρά, η δυσκοιλιότητα μπορεί να επιδεινωθεί.

  
  

• Περιορισμός υπερεπεξεργασμένων τροφίμων

  Πολλά συσκευασμένα σνακ, αλλαντικά, γλυκά και τηγανητά περιέχουν πολλά λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι. Συχνά επιβαρύνουν το βάρος, τα λιπίδια, το ήπαρ και τα συμπτώματα παλινδρόμησης.

  
  

• Μέτρο στο αλκοόλ

  Το αλκοόλ ερεθίζει το στομάχι, επιβαρύνει το ήπαρ και μπορεί να σχετίζεται με σεξουαλική δυσλειτουργία όταν καταναλώνεται συχνά ή σε μεγάλη ποσότητα.

  
  

• Σταθερά γεύματα

  Τα πολύ μεγάλα γεύματα, ειδικά το βράδυ, επιδεινώνουν συχνά την παλινδρόμηση και τη δυσπεψία.

  
  

Ένα πρακτικό πιάτο πρόληψης μπορεί να έχει μισό πιάτο λαχανικά, ένα τέταρτο πρωτεΐνη, όπως ψάρι, κοτόπουλο, αυγό ή όσπρια, και ένα τέταρτο υδατάνθρακα ολικής άλεσης, όπως καστανό ρύζι, πατάτα ή ψωμί ολικής.

Η καλύτερη διατροφή για το πεπτικό δεν είναι ακραία. Είναι αυτή που μπορεί να τηρείται σταθερά, χωρίς ελλείψεις και χωρίς φόβο απέναντι στο φαγητό.

Σε επιστημονικές συναντήσεις και εκπαιδευτικές δράσεις, όπως οι Αχαϊκές Ιατρικές Ημέρες 2020, η πρόληψη μέσω τρόπου ζωής συζητείται όλο και περισσότερο ως βασικό κομμάτι της καθημερινής ιατρικής πρακτικής.

Η μεσογειακή διατροφή στηρίζει το έντερο, το ήπαρ και την καρδιαγγειακή υγεία.

Πώς το πεπτικό συνδέεται με τη στυτική δυσλειτουργία

Η στύση είναι κυρίως αγγειακό και νευρικό φαινόμενο. Χρειάζεται καλή αιμάτωση, υγιές ενδοθήλιο, φυσιολογική νευρική λειτουργία, ορμονική ισορροπία και χαμηλό επίπεδο άγχους. Οι πεπτικές παθήσεις μπορούν να επηρεάσουν αυτούς τους παράγοντες με διάφορους τρόπους.

Κοινός παρονομαστής είναι η μεταβολική υγεία

Πολλές πεπτικές διαταραχές συνυπάρχουν με υπέρβαρο, κοιλιακό λίπος, διαβήτη, υπέρταση και αυξημένη χοληστερίνη. Τα ίδια προβλήματα αποτελούν γνωστούς παράγοντες κινδύνου για στυτική δυσλειτουργία.

Για παράδειγμα, ένα άτομο με λιπώδες ήπαρ μπορεί να έχει αντίσταση στην ινσουλίνη και διαταραγμένα λιπίδια. Αυτές οι καταστάσεις επηρεάζουν τα αγγεία. Όταν τα αγγεία δεν λειτουργούν σωστά, η στύση μπορεί να γίνει πιο δύσκολη, επειδή απαιτείται επαρκής ροή αίματος.

Η χρόνια φλεγμονή επηρεάζει όλο το σώμα

Σε παθήσεις όπως οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου, δηλαδή η ελκώδης κολίτιδα και η νόσος Crohn, η φλεγμονή δεν περιορίζεται πάντα στο έντερο. Μπορεί να επηρεάσει το σώμα συνολικά, να αυξήσει την κόπωση, να μειώσει τη διάθεση και να επηρεάσει την εικόνα σώματος.

Ο πόνος, η διάρροια, ο φόβος εξάρσεων και η ανάγκη προγραμματισμού γύρω από την τουαλέτα μπορούν να μειώσουν τη σεξουαλική επιθυμία. Αυτό δεν σημαίνει ότι η στυτική δυσλειτουργία είναι «ψυχολογική» με απλό τρόπο. Σωματικοί και ψυχολογικοί παράγοντες συχνά συνυπάρχουν.

Η κακή απορρόφηση θρεπτικών συστατικών μπορεί να παίζει ρόλο

Ορισμένες πεπτικές παθήσεις επηρεάζουν την απορρόφηση σιδήρου, βιταμίνης Β12, βιταμίνης D, φυλλικού οξέος και άλλων θρεπτικών συστατικών. Οι ελλείψεις μπορούν να προκαλέσουν κόπωση, αδυναμία, χαμηλή διάθεση και μειωμένη σωματική αντοχή.

Η σεξουαλική λειτουργία δεν απομονώνεται από τη γενική υγεία. Όταν το σώμα λειτουργεί με ελλείψεις ή χρόνια κόπωση, η σεξουαλική απόδοση μπορεί να επηρεαστεί.

Το αλκοόλ και το κάπνισμα βλάπτουν και το πεπτικό και τη στύση

Το αλκοόλ επιβαρύνει το ήπαρ, αυξάνει τον κίνδυνο γαστρίτιδας και μπορεί να χειροτερεύει την παλινδρόμηση. Σε μεγάλες ποσότητες επηρεάζει και τη στύση, τόσο άμεσα όσο και μακροπρόθεσμα.

Το κάπνισμα σχετίζεται με γαστρεντερικά προβλήματα, επιβάρυνση του έλκους και αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Παράλληλα, βλάπτει τα αγγεία που είναι απαραίτητα για φυσιολογική στύση.

Τα φάρμακα χρειάζονται ιατρικό έλεγχο

Ορισμένα φάρμακα μπορεί να επηρεάσουν τη σεξουαλική λειτουργία, ενώ φάρμακα για τη στυτική δυσλειτουργία, όπως το cialis δεν είναι κατάλληλα για όλους. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή όταν υπάρχουν καρδιαγγειακά νοσήματα ή λήψη νιτρωδών φαρμάκων.

Δεν βοηθούν οι πρόχειρες αναζητήσεις τύπου «Γαστρεντερολογία και Ηπατολογία ,viagra , στυτική δυσλειτουργία» χωρίς ιατρική αξιολόγηση. Η σωστή αντιμετώπιση ξεκινά με διάγνωση της αιτίας, όχι με τυχαία χρήση φαρμάκων.

Πότε τα συμπτώματα χρειάζονται άμεση ιατρική εκτίμηση

Πολλά πεπτικά συμπτώματα είναι ήπια και παροδικά. Κάποια όμως χρειάζονται γρήγορη αξιολόγηση, γιατί μπορεί να κρύβουν σοβαρότερη νόσο.

Επικοινωνία με γιατρό χρειάζεται όταν υπάρχουν:

• αίμα στα κόπρανα ή μαύρα κόπρανα

• ανεξήγητη απώλεια βάρους

• δυσκολία στην κατάποση

• επίμονοι έμετοι

• έντονος ή προοδευτικά επιδεινούμενος πόνος

• αναιμία

• πυρετός μαζί με γαστρεντερικά συμπτώματα

• νέα αλλαγή στις κενώσεις που επιμένει

• οικογενειακό ιστορικό καρκίνου παχέος εντέρου

• στυτική δυσλειτουργία που εμφανίζεται ξαφνικά ή επιμένει

  
  

Η στυτική δυσλειτουργία μπορεί μερικές φορές να αποτελεί πρώιμο σημάδι αγγειακού προβλήματος. Γι’ αυτό δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται μόνο ως θέμα σεξουαλικής απόδοσης. Μπορεί να είναι αφορμή για έλεγχο πίεσης, σακχάρου, λιπιδίων, βάρους, ήπατος και γενικής υγείας.

Η παρακολούθηση των συμπτωμάτων βοηθά τον γιατρό να αξιολογήσει σωστά την εικόνα.

Μικρές αλλαγές που βοηθούν το πεπτικό και τη σεξουαλική υγεία

Η πρόληψη δεν χρειάζεται να ξεκινήσει με τέλειο πρόγραμμα. Μερικές σταθερές αλλαγές έχουν μεγαλύτερη αξία από αυστηρές δίαιτες που εγκαταλείπονται γρήγορα.

Χρήσιμα βήματα είναι:

• καθημερινό περπάτημα ή άλλη μορφή άσκησης

• απώλεια βάρους όταν υπάρχει κοιλιακή παχυσαρκία

• περισσότερα λαχανικά στα κύρια γεύματα

• όσπρια 1 με 2 φορές την εβδομάδα, αν είναι ανεκτά

• ψάρια σε τακτική βάση

• λιγότερα τηγανητά, γλυκά και αλλαντικά

• μείωση αλκοόλ

• διακοπή καπνίσματος

• καλός ύπνος

• διαχείριση στρες

• τακτικός προληπτικός έλεγχος, ανάλογα με την ηλικία και το ιστορικό

  
  

Αν υπάρχουν συμπτώματα από το έντερο, δεν χρειάζεται αυτοσχεδιασμός με αυστηρούς αποκλεισμούς τροφών. Αν υπάρχει στυτική δυσλειτουργία, δεν χρειάζεται ντροπή ή καθυστέρηση. Και στις δύο περιπτώσεις, η συζήτηση με γιατρό μπορεί να αποκαλύψει αιτίες που αντιμετωπίζονται.

Η υγεία του πεπτικού, του ήπατος, των αγγείων και της σεξουαλικής λειτουργίας είναι πιο δεμένη απ’ όσο φαίνεται. Ένα πιο ισορροπημένο πιάτο, λιγότερο αλκοόλ, περισσότερη κίνηση και έγκαιρη ιατρική αξιολόγηση μπορούν να κάνουν πραγματική διαφορά. Το βασικό βήμα είναι να μη βλέπουμε τα συμπτώματα μεμονωμένα, αλλά ως μηνύματα της συνολικής υγείας του οργανισμού.